ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 350




                                               

Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς

Το Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς, γνωστό και ως Εθνική Χαρτοθήκη, βρίσκεται στην Άνω πόλη της Θεσσαλονίκης και αποτελεί τον εθνικό οργανισμό της Ελλάδας για την διατήρηση, αρχειοθέτηση, και επιστημονική μελέτη των χαρτών και της χαρτογραφίας.

                                               

Βαθυμετρία

Βυθομέτρηση ονομάζεται η δι΄ εργαλείων, ή δι΄ ειδικών οργάνων εξακρίβωση του βάθους, συνήθως του θαλάσσιου βυθού σε οποιοδήποτε σημείο, για τον καταρτισμό βυθομετρικών χαρτών. Αν και από τους αρχαίους χρόνους πολλοί πίστευαν πως κάτω από την θάλα ...

                                               

Βυθομετρικό διάγραμμα

Το βυθομετρικό διάγραμμα αποτελεί μέρος ενός βυθομετρικού χάρτη που αφορά όχι τόσο την ναυσιπλοΐα ή την ωκεανογραφική μελέτη, αλλά την προμελέτη και την εκτέλεση υποβρυχίων έργων, είτε κοινής ωφελείας, όπως τα λιμενικά έργα είτε πολεμικής φύσεως. ...

                                               

Γεωγραφικές συντεταγμένες

Τα μεγέθη από τα οποία προσδιορίζεται η θέση των διαφόρων τόπων και χρησιμεύουν στον εντοπισμό πλοίων στην επιφάνεια της γης και κατά προβολή θέσης αεροσκαφών υπεράνω αυτής. Ως βάση των γεωγραφικών συντεταγμένων λαμβάνεται ο ισημερινός και ο πρώτ ...

                                               

Γεωγραφικό μήκος

Το γεωγραφικό μήκος είναι ένα από τα δύο μεγέθη των γεωγραφικών συντεταγμένων με τα οποία προσδιορίζεται η θέση των διαφόρων τόπων και πλοίων στην επιφάνεια της γης και "κατά προβολή" η θέση των αεροσκαφών υπεράνω αυτής. Συμβολίζεται στην ελληνικ ...

                                               

Γεωγραφικό πλάτος

Το γεωγραφικό πλάτος είναι ένα από τα δύο μεγέθη των γεωγραφικών συντεταγμένων με τα οποία προσδιορίζεται η θέση των διαφόρων τόπων και πλοίων στην επιφάνεια της γης και κατά προβολή η θέση των αεροσκαφών υπεράνω αυτής. Συγκεκριμένα, προσδιορίζει ...

                                               

Γεωγραφικό στίγμα

Γεωγραφικό στίγμα ενός τόπου ή του σημείου που βρίσκεται ένα πλοίο είναι η τομή του αντίστοιχου παράλληλου πλάτους και του μεσημβρινού αυτού του σημείου. Δηλαδή οι γεωγραφικές συντεταγμένες του σημείου αυτού.

                                               

Θεματική χαρτογραφία

Η Θεματική Χαρτογραφία είναι ο κλάδος της Χαρτογραφίας που έχει ως αντικείμενο τη σύνθεση θεματικών χαρτών. Το κύριο αντικείμενο της Θεματικής Χαρτογραφίας είναι η γραφική απεικόνιση και ειδικότερα η χαρτογραφική αναπαράσταση με κατάλληλες τεχνικ ...

                                               

Ισημερινός

Ένας ισημερινός είναι η τομή μιας σφαιρικής επιφάνειας με το επίπεδο κάθετο προς τον άξονα περιστροφής της σφαίρας και σε ίση απόσταση μεταξύ των πόλων. Ο ισημερινός συνήθως αναφέρεται στη Γη, όπου ισημερινός της θεωρείται η νοητή γραμμή στην επι ...

                                               

Κλίμακα μήκους

Με την ονομασία κλίμακα μήκους φέρεται σε όλους τους ναυτικούς χάρτες τους λεγόμενους μερκατορικούς η κλίμακα επί της οποίας μετρώνται τα γεωγραφικά μήκη. Η κλίμακα αυτή ανάγεται στον Ισημερινό που στον μερκατορικό χάρτη παρίσταται ως ευθεία γραμ ...

                                               

Κλίμακα πλάτους

Με την ονομασία κλίμακα πλάτους, ή κλίμακα αποστάσεων φέρεται σε όλους τους ναυτικούς χάρτες τους λεγόμενους μερκατορικούς η κλίμακα επί της οποίας μετρώνται τα γεωγραφικά πλάτη καθώς και οι διάφορες αποστάσεις, εξ ου και η δεύτερη ονομασία. Έχον ...

                                               

Κλίμακα χάρτη

Γενικά με τον όρο Κλίμακα χάρτη, χαρακτηρίζεται ο λόγος της επιφάνειας του χάρτη προς την αντίστοιχη επιφάνεια του πραγματικού τμήματος της γήινης επιφάνειας, την οποία αποτυπώνει ο χάρτης. Ο λόγος αυτός μπορεί να αντικατασταθεί με τον λόγο της α ...

                                               

Κωνική προβολή

Με τον όρο Κωνική προβολή conic projection, χαρακτηρίζεται γενικά μία από τις τρεις βασικές μεθόδους, χαρτογραφικής προβολής, που ακολουθούνται στη χαρτογράφηση μιας σφαιρικής επιφάνειας π.χ. της Γης Κατά την κωνική προβολή θεωρείται ότι ο οφθαλμ ...

                                               

Λοξοδρομική απόσταση

Λοξοδρομική απόσταση ονομάζεται η απόσταση μεταξύ δύο τόπων ακολουθώντας λοξοδρομική πλεύση. Η λοξοδρομική απόσταση αποτελεί τμήμα τόξου της λοξοδρομικής καμπύλης που ενώνει αφετήριο σημείο προς το τερματικό σημείο ενός πλου, και που εκφράζεται σ ...

                                               

Μεσημβρινός

Οι περιφέρειες των μέγιστων κύκλων που περιέχουν τον άξονα της γης καλούνται γήινοι Μεσημβρινοί και επομένως είναι κάθετοι στον ισημερινό. Από κάθε σημείο της επιφάνειας της γης διέρχεται ένας και μόνο ένας γήινος μεσημβρινός, άπειροι επομένως κα ...

                                               

Ομοιομορφισμός

Στον μαθηματικό κλάδο της τοπολογίας, ομοιομορφισμός ή τοπολογικός ισομορφισμός ή αμφισυνεχής συνάρτηση είναι μια συνεχής συνάρτηση μεταξύ τοπολογικών χώρων που έχει μια συνεχής αντίστροφη συνάρτηση. Οι ομοιομορφισμοί είναι ισομορφισμοί στην κατη ...

                                               

Στάθμη χάρτου

Ως στάθμη χάρτου ή μηδέν χάρτου χαρακτηρίζεται η στάθμη θαλάσσης υπό την οποία παρέχονται τα βάθη σε ναυτικό χάρτη. Έχει αποφασισθεί διεθνώς η σημειούμενη στάθμη χάρτου να είναι σε τέτοιο ύψος από τον βυθό, ώστε σπάνια η στάθμη θαλάσσης να κατέρχ ...

                                               

Τοπογραφία

Δεν πρέπει να συγχέεται με την τοπολογία, την τοπιογραφία, την τυπογραφία και την τομογραφία. Τοπογραφία ονομάζεται η μελέτη του σχήματος και των χαρακτηριστικών της επιφάνειας της Γης ή άλλων παρατηρήσιμων από κοντά ουράνιων σωμάτων πλανητών, φυ ...

                                               

Τοπολογικός χάρτης

Τοπολογικός χάρτης ονομάζεται ένας χάρτης ο οποίος έχει υποστεί γενίκευση των δεδομένων του σε τόσο μεγάλο βαθμό που διατηρούνται μόνο τα απολύτως απαραίτητα στοιχεία του. Σε αυτούς τους χάρτες η κλίμακα και ο προσανατολισμός των στοιχείων έχουν ...

                                               

Τροπικός του Καρκίνου

Ο Τροπικός του Καρκίνου είναι ένας από τους πέντε βασικούς νοητούς κύκλους γεωγραφικού πλάτους στη χαρτογράφηση της Γης. Βρίσκεται παράλληλος με τον ισημερινό της Γης σε απόσταση 23° 26′ 22″ βόρεια, ενώ ορίζεται ως ο κύκλος με το βορειότερο γεωγρ ...

                                               

Χάρτης ελληνικής έκδοσης

Με την ονομασία Χάρτης Ελληνικής Έκδοσης, και αρκτικόλεξο ΧΕΕ, φέρονται οι επίσημοι ναυτικοί χάρτες που εκδίδει η Διεύθυνση Χαρτογραφίας της Υδρογραφικής Υπηρεσίας, ανεξάρτητης υπηρεσίας του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, που καλύπτουν κυρίως τις ...

                                               

Χάρτης

Ο χάρτης είναι οπτική απεικόνιση μιας περιοχής και των σχέσεων μεταξύ στοιχείων αυτής. Μπορεί να απεικονίζει την επιφάνεια της Γης ή κάποιο τμήμα της, ή τμήμα της θάλασσας ή της ουράνιας σφαίρας. Ακόμα, την επιφάνεια της Σελήνης, του Άρη ή άλλου ...

                                               

Χιλιόμετρο Μηδέν

Με τον όρο "χιλιόμετρο μηδέν" χαρακτηρίζεται ειδικό τοπογραφικό σημείο κυρίως μεγάλων πόλεων από το οποίο αρχίζει η αρίθμηση της μέτρησης των χιλιομετρικών αποστάσεων με άλλες πόλεις. Συνηθέστερα ως τέτοιο σημείο λαμβάνεται η κεντρικότερη πλατεία ...

                                               

Αβυσσαία ζώνη

Η αβυσσαία ζώνη είναι η αβυσσοπελαγική στοιβάδα ή πιο απλά η πελαγική ζώνη στην οποία ανήκουν τα νερά κοντά στον βυθό των ωκεανών. Η ονομασία προέρχεται από την ελληνική λέξη άβυσσος. Εκτείνεται σε βάθη 3 - 6 χιλιομέτρων, παραμένοντας σε αέναο σκ ...

                                               

Βιολογική ωκεανογραφία

Η βιολογική ωκεανογραφία είναι ο κλάδος της βιολογίας και της ωκεανογραφίας που ασχολείται με τη κατανόηση και μελέτη της ζωής στη θάλασσα. Η βιολογική ωκεανογραφία μελετά την οικολογία των ωκεανών, τη κατανομή χλωρίδας και πανίδας στο χωροχρόνο, ...

                                               

Βυθός

Ο όρος βυθός ή πυθμένας χαρακτηρίζει την γήινη στερεή επιφάνεια στο κατώτερο μέρος της θάλασσας, λίμνης ή ποταμού. Συνηθέστερα αναφέρεται για τη θάλασσα. Το είδος του βυθού λαμβάνεται ιδιαίτερα υπ όψη κατά την αγκυροβολία των πλοίων.

                                               

Δορυφορική αλτιμετρία

Η δορυφορική αλτιμετρία είναι μια τεχνολογία που αναπτύχθηκε τα τελευταία 30 περίπου χρόνια και σκοπός της ήταν η παρατήρηση και μελέτη των ιδιοτήτων του θαλάσσιου περιβάλλοντος, της μεταβολής της στάθμης της θάλασσας, των μετακινήσεων των πάγων, ...

                                               

Εύρος παλίρροιας

Το εύρος παλίρροιας είναι η διαφορά ύψους μεταξύ της υψηλής και της χαμηλής παλίρροιας. Το εύρος δεν είναι σταθερό αλλά αλλάζει ανάλογα με τις θέσεις της Σελήνης και του Ήλιου. Το πιο ακραίο εύρος συμβαίνει κατά τη διάρκεια της εαρινής παλίρροιας ...

                                               

Θάλασσα

Με τον όρο Θάλασσα εννοείται μια μεγάλη έκταση αλμυρού ύδατος και η έννοια συνδέεται με κάποιον ωκεανό ή μια μεγάλη λίμνη, συνήθως με αλμυρό νερό που δεν έχει φυσική έξοδο. Ο όρος συχνά χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο του Ωκεανός, αν και η χρήση ...

                                               

Θαλάσσιο νερό

Το θαλάσσιο νερό είναι το νερό των θαλασσών και των ωκεανών της Γης. Κατά μέσο όρο το θαλάσσιο νερό αλατότητα έχει περίπου 3.5%. Η μέση πυκνότητα του θαλάσσιου νερού στην επιφάνεια της θάλασσας είναι 1.025 gr/cm 3. Το θαλάσσιο νερό είναι πυκνότερ ...

                                               

Θερμοκρασία θαλάσσης

Γενικά με τον όρο θερμοκρασία θαλάσσης χαρακτηρίζεται η θερμοκρασία που παρατηρείται στην επιφάνεια αυτής. Η ημερήσια και ετήσια μεταβολή της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας παρουσιάζει εύρος πολύ μικρότερο από εκείνο της θερμοκρασίας τη ...

                                               

Νιλάς

Με τη διεθνή ονομασία νιλάς χαρακτηρίζεται ο διαφανής και στιλπνός, υπό μορφή υαλοπίνακα, πάγος που σχηματίζεται στην επιφάνεια της θάλασσας των πολικών περιοχών. Η ονομασία αυτή προέρχεται εκ της ρωσικής γλώσσας που χρησιμοποιούσαν οι Πομόροι, κ ...

                                               

Πλαγκτόν

Με τον όρο πλαγκτόν χαρακτηρίζεται γενικά το σύνολο έμβιων οργανισμών που αναπτύσσονται στην επιφάνεια των ωκεανών, θαλασσών και λιμνών και που συνήθως μετακινούνται παρασυρόμενα από τα ρεύματα αυτών των υδάτων. Κάποιοι απ΄ αυτούς τους οργανισμού ...

                                               

Στάθμη θαλάσσης

Ως στάθμη θαλάσσης χαρακτηρίζεται το εκάστοτε ύψος του επιπέδου της επιφάνειας της θαλάσσης από το βυθό. Το ύψος αυτό δεν παραμένει σταθερό, αλλά υφίσταται μεταβολές. Οι μεταβολές αυτές οφείλονται κυρίως σε φαινόμενα παλίρροιας που οφείλονται στη ...

                                               

Υφαλοκρηπίδα

Η Υφαλοκρηπίδα είναι τμήμα του παράκτιου βυθού της θάλασσας. Ο ορισμός της κατά την Ωκεανογραφία είναι το τμήμα το οποίο αποτελεί την ομαλή προέκταση της ακτής κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας ως το σημείο στο οποίο αυτή διακόπτεται απότομα. Η ...

                                               

Φυσική ωκεανογραφία

Η Φυσική Ωκεανογραφία συνδυάζει μετρήσεις και μελέτες των φυσικών παραμέτρων της θάλασσας και τις χωροχρονικές μεταβολές τους. Είναι ο κλάδος της φυσικής επιστήμης που συμβάλλει στη κατανόηση της θάλασσας. Ο προσδιορισμός των φυσικών παραμέτρων έ ...

                                               

Φυτοπλαγκτόν

Ο όρος φυτοπλαγκτόν προέρχεται από τις λέξεις "φυτό" και "πλαγκτός" που σημαίνει ταξιδευτής-περιπλανώμενος. Περιλαμβάνει όλους τους φωτοσυνθετικούς μικροοργανισμούς που είναι προσαρμοσμένοι να ζουν αιωρούμενοι σε επιφανειακά ύδατα λιμνών, ποταμών ...

                                               

Φωτοσυνθετικό πικοπλαγκτόν

Το φωτοσυνθετικό πικοπλαγκτόν ανήκει στο φυτοπλαγκτόν και αποτελεί μια ομάδα μονοκύτταρων οργανισμών, των οποίων το μέγεθος κυμαίνεται από 0.2 μέχρι 2 μm. Ο όρος εκφράζει το μικροσκοπικό μέγεθος του πικοφυτοπλαγκτόν καθώς και την ικανότητα του να ...

                                               

Χημική ωκεανογραφία

Η χημική ωκεανογραφία είναι ο κλάδος της ωκεανογραφίας που συμβάλλει στη κατανόηση της θάλασσας, θεωρώντας τους ωκεανούς ως μοναδικό και πολύπλοκο χημικό σύστημα. Το αντικείμενό της είναι ο προσδιορισμός και η μελέτη των χημικών στοιχείων, των χη ...

                                               

Ωκεανός

Ωκεανός αποκαλείται η πολύ μεγάλη θαλάσσια επιφάνεια. Ο όρος καθιερώθηκε, ιστορικά, από τον αρχαίο Έλληνα Ηρόδοτο και προέρχεται από τον ομώνυμο μυθικό θεό της Ελληνικής Μυθολογίας, τον Ωκεανό. Οι ωκεανοί αρχικά ήταν τρεις, ο Ειρηνικός, ο Ατλαντι ...

                                               

Βιοαέριο

Το βιοαέριο αναφέρεται συνήθως σε ένα μείγμα διαφορετικών αερίων που παράγονται από την αποσύνθεση οργανικής ύλης απουσία οξυγόνου. Το βιοαέριο μπορεί να παραχθεί από ακατέργαστες πρώτες ύλες όπως τα αγροτικά απόβλητα, κοπριά, αστικά απόβλητα, φυ ...

                                               

Βιοκαύσιμα

Βιοκαύσιμα ονομάζονται τα στερεά, υγρά ή αέρια καύσιμα τα οποία προέρχονται από τη βιομάζα, το βιοδιασπώμενο δηλαδή κλάσμα προϊόντων ή αποβλήτων διαφόρων ανθρώπινων δραστηριοτήτων.Τα βιοκαύσιμα δεν είναι μια καινούρια έννοια και αποτελούν πεδίο δ ...

                                               

Βιοϋδρογόνο

Βιοϋδρογόνο ονομάζεται το υδρογόνο που παράγεται με βιολογικές μεθόδους. Η παραγωγή του από μικροοργανισμούς έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον παγκοσμίως εξαιτίας των προοπτικών του ως μια ανεξάντλητη, φθηνή και ανανεώσιμη πηγή ενέργειας. H παραγωγή ...

                                               

Μεθάνιο

Το μεθάνιο είναι δυαδική οργανική χημική ένωση με μοριακό τύπο CH 4, δηλαδή το μόριό του αποτελείται από ένα άτομο άνθρακα και τέσσερα άτομα υδρογόνου. Είναι η απλούστερη οργανική ένωση και ειδικότερα το απλούστερο αλκάνιο, δηλαδή άκυκλος κορεσμέ ...

                                               

Μεσόφιλος

Ένα μεσόφιλο είναι ένας οργανισμός που μεγαλώνει βέλτιστα σε μέτρια θερμοκρασία, ούτε πολύ θερμή, ούτε πολύ κρύα, συνήθως μεταξύ 20 και 45 °C. Ο όρος εφαρμόζεται κυρίως σε μικροοργανισμούς. Οι οργανισμοί που προτιμούν ακραία περιβάλλοντα είναι γν ...

                                               

Χημικά απαιτούμενο οξυγόνο

Το Χημικά Απαιτούμενο Οξυγόνο είναι η ποσότητα του οξυγόνου η οποία απαιτείται για την ολική χημική οξείδωση των οργανικών συστατικών μιας ουσίας. Ο προσδιορισμός του ΧΑΟ πραγματοποιείται με την κατανάλωση διχρωμικού καλίου. Το διχρωμικό κάλιο εί ...

                                               

Μυκοθεραπεία

Η μυκοθεραπεία ή μυκοαποκατάσταση εδάφους είναι μια μορφή βιοαποκατάστασης στην οποία χρησιμοποιούνται για την απολύμανση μιας περιοχής μύκητες. Ο όρος αναφέρεται ειδικά στη χρήση του μυκηλίου των μυκήτων στη διαδικασία της βιοθεραπείας εδάφους. ...

                                               

Πηγάδι

Το πηγάδι είναι όρυγμα στο έδαφος το οποίο δίνει πρόσβαση σε εδαφικό νερό ή στον υδροφόρο ορίζοντα. Ο όρος έχει χρησιμοποιηθεί επίσης για παρόμοια ορύγματα, όπως τα πηγάδια πετρελαίου. Το νερό του πηγαδιού στη συνέχεια μπορεί να αντληθεί είτε με ...

                                               

Τσαντ Μπάορι

Το Τσαντ Μπάορι βρίσκεται στην Ινδία και είναι ένα από τα σπουδαιότερα βαθμιδωτά πηγάδια του κόσμου. Βρίσκεται στο χωριό Αμπανέρι στην ινδική πολιτεία Ρατζαστάν, στα βορειοδυτικά της χώρας.

                                               

Αντιπλημμυρικός έλεγχος

Αντιπλημμυρικός έλεγχος είναι μια μέθοδος που χρησιμοποιείται για να μειωθούν ή να αποτραπούν οι επιζήμιες επιπτώσεις των νερών της Πλημμύρας. Ο αντιπλημμυρικός έλεγχος μπορεί να γίνει με διάφορες μεθόδους όπως η κατασκευή φράγματος για συγκράτησ ...